I .Điếc và độ điếc

1. Thế nào là  điếc ?

   - Người điếc là người không có khả năng nghe  như người có sức nghe bình thường.

   - Có nhiều mức độ điếc khác nhau :

   · Nghe bình thường: có thể nghe được cả lời nói thầm

   · Điếc nhẹ: chỉ nghe được lời nói bình thường khi đứng cách 1 mét

   · Điếc trung bình: Chỉ có thể nghe nói lớn khi đứng cách 1mét

   · Điếc nặng: chỉ có thể nghe khi được hét sát vào tai.

   · Điếc sâu (rất nặng) : Không nghe được cả những từ hét sát tai = điếc

2. Điếc mức độ nào được coi là tàn tật ?

   Người lớn: khi chỉ nghe được tiếng nói lớn hoặc các từ thét lên

   Trẻ em: Khó khăn  nghe khi giao tiếp bình thường

    Vì sao mức độ điếc được coi là tàn tật của trẻ em so với người lớn lại nhẹ hơn ? vì trẻ em cần nghe tốt để học nói và phát triển ngôn ngữ

3. Chúng ta nghe như thế nào

a. Giải phẫu tai:

- Tai ngoài: vành tai, ống tai ngoài, màng nhĩ

- Tai giữa: chuỗi 3 xương nhỏ (xương búa, xương đe, xương bàn đạp)

- Tai trong: ốc tai, hệ thống tiền đình, thần kinh thính giác

b. Vậy chúng ta nghe như thế nào?

1.  Vành tai thu nhận âm thanh truyền qua ống tai ngoài đến màng nhĩ.

2.  Âm thanh chạm vào màng nhĩ làm màng nhĩ rung động.

3.  Sự rung động này chuyền qua chuỗi xương con đến ốc tai

4.  Và làm cho dịch trong ốc tai chuyển động

5.  Sự chuyển động của nước nội dịch làm cho các tế bào lông chuyển động từ đó tạo ra các tín hiệu điện rất nhỏ. Những tín hiệu điện này kích thích thần kinh thính giác. Các tế bào lông nằm ở đỉnh ốc tai tạo ra những thông tin âm trầm và các tế bào lông nằm ở đáy ốc tai tạo ra những thông tin âm cao

6.  Các tín hiệu điện được truyền qua thần kinh thính giác đến não. Não có bộ phận phân tích những tín hiệu điện này thành các âm.

4. Có mấy loại điếc

4.1 Điếc dẫn truyền:

   Nguyên nhân: bệnh tích nằm ở tai ngoài và tai giữa, ngăn cản đường truyền của âm thanh đến tai trong như nút ráy tai, viêm tai giữa.v.v…

   Mức độ điếc: từ  nhẹ đến vừa, có thể điếc tới 60-70 dB

   Một số trường hợp có thể chỉ bị điếc tạm thời.

   Điều trị:Nhiều trường hợp tùy theo nguyên nhân, có thể bằng thuốc hay phẫu thuật

   Máy nghe đối với dạng điếc này rất tốt

4.2 Điếc tiếp nhận ốc tai

   Nguyên nhân: bệnh tích nằm ở tai trong làm âm thanh truyền đến tai trong không biến đổi được thành các xung điện ví dụ như điếc già (lão thính) , Điếc nghề nghiệp (các tế bào của ốc tai bị hư hại do tiếng ồn), điếc do nhiễm khuẩn hoặc virus (quai bị, viêm màng não, giang mai…)

   Mức độ điếc: nhẹ, vừa, nặng, sâu, thậm chí điếc hoàn toà.Thường là điếc vĩnh viễn

   Điều trị: Tùy theo nguyên nhân, một số trường hợp có thể điều trị thuốc. Giải phẫu không tác dụng.

    Máy nghe: có thể giúp trong các trường hợp điếc nhẹ đến nặng

   Cấy điện ốc tai rất tốt trong các trường hợp điếc nặng và sâu

4.3 Điếc thần kinh sau ốc tai : rất hiếm

   Nguyên nhân: dây thần kinh thính giác không có hoặc bị hư hại vì thế tín hiệu không thể đưa lên não (u dây thần kinh thính giác. Tổn thương ở thân não (tắc mạch,u, nhiễm khuẩn, xơ cứng rải rác). Tổn thương ở vỏ não (viêm não, viêm màng não, chấn thương, xuất huyết, tắc mạch, u, thiếu máu…)

   Máy nghe: có tác dụng rất ít

   Cấy điện ốc tai: không ích lợi gì

   Cấy điện thân não: có thể giúp ở vài trường hợp

4.4 Điếc hỗn hợp: thường hay gặp

   Nguyên nhân: có thương tổn tai ngoài, hoặc tai giữa, hoặc cả tai ngoài và tai giữa với  thương tổn tai trong

   Đặc điểm: có cả đặc điểm của điếc dẫn truyền lẫn đặc điểm của điếc thần kinh ốc tai.

II. Nguyên nhân điếc và phòng ngừa

1. Các nguyên nhân trước và trong sanh

1.1.Di truyền:  điếc truyền lại trong dòng họ và gia đình

1.2.Trong thời gian mang thai :

   Mẹ bị bệnh:  sởi hoặc các bệnh virút khác

   Mẹ dùng thuốc có hại cho tai: quinin, streptomycin v.v

   Bệnh truyền qua đường sinh dục: giang mai

1.3.Trong sanh và ngay sau sanh

   Sanh: non, thiếu tháng

   Sanh khó: hút, mổ

   Sau sanh: ngạt, vàng da

Các biện pháp phòng ngừa điếc trước và trong sanh:

   Có chương trình thực hiện tiêm phòng một số bệnh trong cộng đồng trong đó có ngừa sởi

   Khám phát hiện và điều trị bệnh giang mai ở phụ nữ mang thai,

   Cần phải thận trọng khi ghi đơn thuốc cho phụ nữ mang thai vì có một số loại thuốc gây ngộ độc tai.

   Chăm sóc tốt từ khi mới mang thai đến khi sanh sẽ là điều kiện tốt nhất để sanh ra một em bé khỏe mạnh.

   Trẻ sanh ra bị vàng da cần được điều trị

2.Các nguyên nhân sau sanh

Bệnh trẻ em

Sởi, quai bị, viêm màng não

Nhiễm trùng tai

Viêm tai ngoài, viêm tai giữa, nhiễm trùng tai trong

Thuốc có thể gây ngộ độc tai

Thuốc kháng sinh: streptomycin, gentamycin

Thuốc chống sốt rét: Kinin, chloroquin

Tiếng ồn

Làm việc trong môi trường ồn liên tục, trong tiếng nhạc lớn, hoặc tiếp xúc các tiếng nổ lớn

Tai nạn

Chấn thương đầu, chấn thương tai

Tuổi già

Khi tuổi càng lớn, hệ thống thính giác cũng bị lão hóa và gây điếc

Nút ráy tai

Cản trở đường truyền âm thanh có thể gây điếc ở bất cứ tuổi nào

Tai có dịch

Viêm tai giữa thanh dịch  là nguyên nhân thường gặp gây nghe kém ở trẻ em

 

Các biện pháp phòng ngừa điếc sau sanh:

   Thực hiện chương trình  tiêm chủng mở rộng quốc gia

   Khám phát hiện và điều trị bệnh giang mai ở phụ nữ mang thai

   Cần phải thận trọng khi ghi đơn thuốc cho trẻ em vì có một số loại thuốc gây ngộ độc tai.

   Điều trị sớm các nhiễm trùng tai

   Gíáo dục cho cộng đồng về tác hại của tiếng ồn

   Trẻ sanh ra bị vàng da cần được điều trị
   Khuyến khích người dân mang nón bảo hộ khi đi xe máy.